volg ons via

Twitter

Meer blog

Politiek van waardigheid

‘Mensen zijn op zoek naar waardigheid, de menselijke ziel voedt zich niet met financiële plaatjes’. Treffende woorden van essayist Pankaj Mishra. Wat houdt die waardigheid eigenlijk in, waardoor wordt deze gevoed en waardoor juist ondermijnd? Waardigheid wil volgens mij zeggen dat je er mag zijn als mens, met al het moois wat je in je hebt en je de wereld te brengen hebt én met al je feilen en falen. Waardigheid wil in wezen zeggen dat je bestaansrecht helemaal los staat van het nut dat je voor de samenleving oplevert. Ai. Pijnpuntje. ‘We’ mogen het dan heel goed hebben in Nederland, op dat punt gaat het helemaal niet zo goed. De economie, de vooruitgang, het draait allemaal om nut en het steeds effectiever en efficiënter inzetten van onze capaciteiten om productiviteit te verhogen, meer winst te genereren en de koek die verdeeld kan worden steeds groter te maken. We doen bijna allemaal ons stinkende best om mee te blijven draaien in deze ratrace, om de vrolijk gekleurde vruchten ervan te consumeren en om niet als oud vuil aan de kant te worden gezet. We moeten van economische waarde zijn om zodoende onze menselijke waardigheid te verdienen. Dat wringt.

Het wringt en worstelt in onszelf. We hebben een dak boven ons hoofd nodig, kunnen eten, onze kinderen kunnen opvoeden en de verzekeringen betalen. We willen zo graag die nieuwste auto, vakanties naar verre oorden, een mooi huis en een kast vol schoenen. We willen onze kinderen een goede basis kunnen bieden, we willen dat ze mee kunnen met de rest en kunnen bouwen aan een mooie toekomst. Dat drijft ons voort en houdt ons op de been. We weten heel goed dat we zo niet kunnen doorgaan, dat we roofbouw plegen op de aarde, dat we met een kaalslag bezig zijn. Maar we willen het niet weten. Kop in het zand heet dat geloof ik.
Als we even nadenken weten we ook best dat onze materiële voorspoed, die lang niet voor iedereen zo voorspoedig is overigens, deels gebouwd is op de tegenspoed elders in de wereld. Lastig. Daar kun je maar het beste niet te veel over nadenken. Doe de luiken maar dicht en zet er een flink slot op. De enige remedie die we kunnen bedenken.

Het wringt tussen ons en de economische en politieke instituten. Op ons werk worden we aan een ‘vlootschouw’ onderworpen. Voldoen we wel aan alle eisen? Dragen we als een goed geolied radartje mee in de machine? Zo nee, zijn we nog te kneden en te vormen of moeten we die ‘moed’ maar opgeven? Als we al de luxe van een baan hebben. We kunnen er ook voor kiezen eigen baas te zijn, met het schrikbeeld als Zelfstandige Zonder Poen door het leven te moeten.
Als we dan ook maatschappelijk en politiek aan de kant worden gezet als minder slim of zelfs achterlijk, als verliezer van de globalisering, als boze burger, als degene die alleen maar moppert en kritisch is, als de pessimist die heus wel eens wat vrolijker mag zijn. Tja.

Mensen willen respect, willen gehoord en gezien worden om wie ze diep van binnen zijn. Met hun mooie en minder mooie kanten. Daar gaat het om. En dat is niet hetzelfde als het begrip hebben voor, laat staan vergoelijken van al hun rare bokkensprongen en overlopende onderbuiken het politieke debat laten vol diareren. Dat is het niet.

Plaats een reactie

captcha

Please enter the CAPTCHA text